Tifo hastalığı Salmonella typhi adlı bakterinin sebep olduğu, kontamine yiyecek ve içeceklerle bulaşan ve yaşamı tehdit edebilen bir hastalıktır.

Bulaşma

Salmonella typhi bakterisi sadece insanda hastalık yapar. Tifo hastasının kan dolaşımında ve barsaklarında bakteri bulunur. Hastalığı geçiren bazı kişiler iyileştikten sonra bakteriyi taşımaya devam eder ve taşıyıcı olarak hayatlarını sürdürürler. Tifo hastaları ve taşıyıcılar bakteriyi dışkıları yoluyla yayarlar.

Hastalık sağlam kişilere, tifo taşıyıcısı bir kimsenin elleriyle hazırladığı yiyecek ve içeceklerle, lağım suları karışmış kirli sularla, ya da kirli sularla yıkanmış yiyecekler vasıtasıyla bulaşır.

İçme ve kullanma sularına kanalizasyon suyu karışmış bölgelerde tifo salgınları görülür.

Belirtiler

Salmonella typhi bakterisi yiyecek veya içecekler yoluyla alınır, kan dolaşımıyla yayılır. Bakteri vücuda girdikten 1-2 hafta sonra belirtiler başlar. 39-40 dereceye kadar yükselen ateş, baş ağrısı, iştahsızlık, halsizlik, karın ağrısı görülür. Kabızlık ishale göre daha sıktır. Bazı hastalarda kırmızı renkte deri döküntüleri görülebilir. Tedavisiz ciddi vakalarda barsaklarda kanama ve barsak perforasyonuna bağlı ölüm görülebilir.

Tanı ve Tedavi

Hastalığın tanısı laboratuvarda kan kültürü ve dışkı kültüründe S. typhi bakterisinin görülmesi ile konur. Tedavide ampisilin, trimetoprim-sulfametoksazol, ciprofloksasin gibi antibiyotikler kullanılır.

Yolcular için Risk

Dünyada her yıl yaklaşık 22 milyon insanı etkileyen bir hastalıktır. Amerika, Kanada, Batı Avrupa, Avustralya ve Japonya gibi endüstrileşmiş ülkelerin dışında bütün dünyada yaygın olarak görülür. Özellikle Asya, Afrika ve Latin Amerika ülkelerinde risk yüksektir. Güney Asya’da risk en yüksektir.

Korunma

Tifo hastalığından korunmada iki temel eylem vardır:

1. Riskli yiyecek ve içeceklerden kaçınmak

Riskli yiyecek ve içeceklerden kaçınmak kişiyi aynı zamanda yolcu ishali, kolera, dizanteri, Hepatit A gibi hastalıklardan da korur.
İçme suları ya güvenli kapalı pakette olmalı ya da içmeden önce kaynatılmalıdır. Kapalı suların karbonatlı olanı karbonatsız olanlara göre daha güvenlidir. Buzlar kapalı sularla hazırlanmamışsa ya da nasıl hazırlandığı bilinmiyorsa içeceklerde kullanılmamalıdır. Yiyecekler taze ve çok iyi pişmiş olmalıdır.
Meyve ve sebzeler yıkanıp soyulmadan tüketilmemelidir. Özellikle salata malzemesi sebzeler temiz sularla çok iyi yıkanmalıdır (KAYNAT, PİŞİR, SOY YA DA UNUT GİTSİN).
Sokak satıcılarından yiyecek veya içecek satın alınmamalıdır. Birçok seyahat eden kişi sokak satıcılarından alınan yiyeceklerle hastalanmaktadır.
Eller sık sık su ve sabunla yıkanmalıdır. Su ve sabun bulunamıyorsa alkol bazlı el dezenfektanları kullanılmalıdır.

2. Tifo hastalığına karşı aşılanmak

Dünya Sağlık Örgütü “Tifo aşısının, tifo hastalık riskinin yüksek olduğu endemik bölgelerde 1 aydan fazla kalacak kişilere önerilebileceğini beyan etmektedir. Aşılamanın yolculuktan en az 7-10 gün önce tamamlanmış olması gerekir. Ancak tifo, aşı ile %100 önlenebilir bir hastalık olmayıp, Dünya Sağlık Örgütü’ne göre aşının etkinliği aşı yapıldıktan 1,5 yıl sonra ortalama %72’dir. 3 yıl sonra ise ortalama etkinlik % 50’dir. Bu nedenle gerektiğinde 3 yıl sonra aşı tekrarlanmalıdır.

Seyahat Dönüşü Öneriler

Kendinizi hasta hissediyorsanız, özellikle karın ağrısı, baş ağrısı, iştahsızlık, halsizlik varsa hemen doktorunuza veya bir sağlık kuruluşuna başvurun.

Seyahatinizden hekiminize mutlaka bahsedin.

 
 

 Sağlığınız veya refahınızla ilgili herhangi bir konuda lütfen önce uygun bir sağlık uzmanına danışın. Sitemizde yer alan makaleler tamamen bilgi amaçlı olup kesinlikle tedavi amaçlı kullanım için tavsiye edilmez, sitede yer alan bilgileri bir sağlık uzmanına danışmadan uygulamanız beklenmedik sonuçlar doğurabilir, saglik.com.tr sitesinde yer alan yorumlar, bilgilerden dolayı hiç bir şekilde sorumlu tutulamaz, sitede dolaşım yapan kullanıcılar bu uyarıyı kabul etmiş sayılırlar..